कुरआन शब्दार्थसूची · मसुदा

الأصناف المتقابلة

जोडीची जात

जुळलेल्या संचातील अनुरूपतेने ओळखला जाणारा प्रकार, वर्ग किंवा सदस्य.

शब्दसंग्रहविषयक व्याप्ती

व्याप्ती: निवडून तयार केलेला खंड-संच · प्रयोग: 22

मुळे: زوج

लेम्मे: زوج

रूपे: أَزْوَٰجًا · زَوْجَيْنِ · أَزْوَٰجَ · أَزْوَٰجٍ · زَوْجٍۭ · زَوْجٍ · زَّوْجَيْنِ · أَزْوَٰجٌ · زَوْجَانِ

दाखवलेल्या प्रयोगांच्या उदाहरणांची संख्या: 10; एकूण: 22

कुरआनमधील क्रमानुसार सुरुवातीच्या व्याप्तीतील प्रयोगांचे प्रदर्शन—दर्शित प्रयोगसंख्या: 10; एकूण प्रयोगसंख्या: 22. हे स्थानाधारित संक्षिप्त पूर्वावलोकन आहे. वगळलेली प्रयोगसंख्या: 12; दर्शित प्रयोगांना वगळलेल्या प्रयोगांपेक्षा अधिक सबळ पुरावा म्हणून क्रम दिलेला नाही.

6:143

ثَمَٰنِيَةَ أَزْوَٰجٍ مِّنَ ٱلضَّأْنِ ٱثْنَيْنِ وَمِنَ ٱلْمَعْزِ ٱثْنَيْنِ قُلْ ءَآلذَّكَرَيْنِ حَرَّمَ أَمِ ٱلْأُنثَيَيْنِ أَمَّا ٱشْتَمَلَتْ عَلَيْهِ أَرْحَامُ ٱلْأُنثَيَيْنِ نَبِّـُٔونِى بِعِلْمٍ إِن كُنتُمْ صَٰدِقِينَ

11:40

حَتَّىٰٓ إِذَا جَآءَ أَمْرُنَا وَفَارَ ٱلتَّنُّورُ قُلْنَا ٱحْمِلْ فِيهَا مِن كُلٍّ زَوْجَيْنِ ٱثْنَيْنِ وَأَهْلَكَ إِلَّا مَن سَبَقَ عَلَيْهِ ٱلْقَوْلُ وَمَنْ ءَامَنَ وَمَآ ءَامَنَ مَعَهُۥٓ إِلَّا قَلِيلٌ

13:3

وَهُوَ ٱلَّذِى مَدَّ ٱلْأَرْضَ وَجَعَلَ فِيهَا رَوَٰسِىَ وَأَنْهَٰرًا وَمِن كُلِّ ٱلثَّمَرَٰتِ جَعَلَ فِيهَا زَوْجَيْنِ ٱثْنَيْنِ يُغْشِى ٱلَّيْلَ ٱلنَّهَارَ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَٰتٍ لِّقَوْمٍ يَتَفَكَّرُونَ

15:88

لَا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلَىٰ مَا مَتَّعْنَا بِهِۦٓ أَزْوَٰجًا مِّنْهُمْ وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَٱخْفِضْ جَنَاحَكَ لِلْمُؤْمِنِينَ

20:53

ٱلَّذِى جَعَلَ لَكُمُ ٱلْأَرْضَ مَهْدًا وَسَلَكَ لَكُمْ فِيهَا سُبُلًا وَأَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءً فَأَخْرَجْنَا بِهِۦٓ أَزْوَٰجًا مِّن نَّبَاتٍ شَتَّىٰ

20:131

وَلَا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلَىٰ مَا مَتَّعْنَا بِهِۦٓ أَزْوَٰجًا مِّنْهُمْ زَهْرَةَ ٱلْحَيَوٰةِ ٱلدُّنْيَا لِنَفْتِنَهُمْ فِيهِ وَرِزْقُ رَبِّكَ خَيْرٌ وَأَبْقَىٰ

22:5

يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ إِن كُنتُمْ فِى رَيْبٍ مِّنَ ٱلْبَعْثِ فَإِنَّا خَلَقْنَٰكُم مِّن تُرَابٍ ثُمَّ مِن نُّطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ثُمَّ مِن مُّضْغَةٍ مُّخَلَّقَةٍ وَغَيْرِ مُخَلَّقَةٍ لِّنُبَيِّنَ لَكُمْ وَنُقِرُّ فِى ٱلْأَرْحَامِ مَا نَشَآءُ إِلَىٰٓ أَجَلٍ مُّسَمًّى ثُمَّ نُخْرِجُكُمْ طِفْلًا ثُمَّ لِتَبْلُغُوٓا۟ أَشُدَّكُمْ وَمِنكُم مَّن يُتَوَفَّىٰ وَمِنكُم مَّن يُرَدُّ إِلَىٰٓ أَرْذَلِ ٱلْعُمُرِ لِكَيْلَا يَعْلَمَ مِنۢ بَعْدِ عِلْمٍ شَيْـًٔا وَتَرَى ٱلْأَرْضَ هَامِدَةً فَإِذَآ أَنزَلْنَا عَلَيْهَا ٱلْمَآءَ ٱهْتَزَّتْ وَرَبَتْ وَأَنۢبَتَتْ مِن كُلِّ زَوْجٍۭ بَهِيجٍ

23:27

فَأَوْحَيْنَآ إِلَيْهِ أَنِ ٱصْنَعِ ٱلْفُلْكَ بِأَعْيُنِنَا وَوَحْيِنَا فَإِذَا جَآءَ أَمْرُنَا وَفَارَ ٱلتَّنُّورُ فَٱسْلُكْ فِيهَا مِن كُلٍّ زَوْجَيْنِ ٱثْنَيْنِ وَأَهْلَكَ إِلَّا مَن سَبَقَ عَلَيْهِ ٱلْقَوْلُ مِنْهُمْ وَلَا تُخَٰطِبْنِى فِى ٱلَّذِينَ ظَلَمُوٓا۟ إِنَّهُم مُّغْرَقُونَ

26:7

أَوَلَمْ يَرَوْا۟ إِلَى ٱلْأَرْضِ كَمْ أَنۢبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوْجٍ كَرِيمٍ

31:10

خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ بِغَيْرِ عَمَدٍ تَرَوْنَهَا وَأَلْقَىٰ فِى ٱلْأَرْضِ رَوَٰسِىَ أَن تَمِيدَ بِكُمْ وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٍ وَأَنزَلْنَا مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءً فَأَنۢبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوْجٍ كَرِيمٍ

इतर अर्थ कुठे अपयशी ठरतात

जोडीदार, पती किंवा पत्नी

20:53

ٱلَّذِى جَعَلَ لَكُمُ ٱلْأَرْضَ مَهْدًا وَسَلَكَ لَكُمْ فِيهَا سُبُلًا وَأَنزَلَ مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءً فَأَخْرَجْنَا بِهِۦٓ أَزْوَٰجًا مِّن نَّبَاتٍ شَتَّىٰ

पर्याय: आम्ही त्याद्वारे विविध वनस्पतींचे जोडीदार बाहेर काढले.

संशोधनाधारित अर्थमांडणी: आम्ही त्याद्वारे विविध वनस्पतींचे जोडीबद्ध प्रकार बाहेर काढले.

M020A053W016S01 येथील أَزْوَاجًا हे पाण्याद्वारे बाहेर काढलेल्या विविध वनस्पतींचे वर्गीकरण करते. ‘जोडीदार’, ‘पती’ आणि ‘पत्नी’ हे शब्द वनस्पतींच्या प्रकारांवर वैवाहिक संबंध लादतात; ‘जोडीबद्ध प्रकार’ हा उत्पन्न झालेल्या वैविध्यातील अनुरूपता कायम ठेवतो.

जोडीदार, पती किंवा पत्नी

50:7

وَٱلْأَرْضَ مَدَدْنَٰهَا وَأَلْقَيْنَا فِيهَا رَوَٰسِىَ وَأَنۢبَتْنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوْجٍۭ بَهِيجٍ

पर्याय: आम्ही तिच्यात प्रत्येक मनोहर जोडीदार वाढण्यास लावला.

संशोधनाधारित अर्थमांडणी: आम्ही तिच्यात प्रत्येक मनोहर जोडीबद्ध प्रकार वाढण्यास लावला.

M050A007W010S01 येथील زَوْجٍ हा أَنۢبَتْنَا ने वाढण्यास लावून निर्माण केलेला कर्म-वर्ग आहे. पती, पत्नी किंवा जोडीदार हा पृथ्वीपासून वाढण्यास लावलेला वनस्पतिशास्त्रीय प्रकार नाही; ‘जोडीबद्ध प्रकार’ हा व्यक्त केलेल्या वाढीच्या चौकटीत बसतो.

जोडीदार, पती किंवा पत्नी

56:7

وَكُنتُمْ أَزْوَٰجًا ثَلَٰثَةً

पर्याय: आणि तुम्ही तीन जोडीदार होता.

संशोधनाधारित अर्थमांडणी: आणि तुम्ही तीन जोडीबद्ध वर्ग होता.

M056A007W002S01 येथील أَزْوَاجًا संबोधित लोकांची तीन वर्गांत विभागणी करते; पुढील आयतींमध्ये हे वर्ग एकेक करून मांडले आहेत. जोडीदार, पती आणि पत्नी ही नावे तीन सामूहिक वर्गांना देता येत नाहीत; ‘जोडीबद्ध प्रकार’ हा शब्दार्थगाभा येथे ‘जोडीबद्ध वर्ग’ असा सुसंगतपणे लागू होतो.

हा अर्थ का निवडला

81 आढळांच्या संपूर्ण शब्दकुलाचे त्याच्या एकमेव 100-घटकांच्या पृष्ठावर पुनरावलोकन करण्यात आले; त्यात स्थिर केलेली सर्व 68 लक्ष्ये समाविष्ट होती. तेरा आढळ दोन संरक्षित प्रतिरूप-नोंदींशी संबंधित असून ते अस्पर्शित राहतात. लक्ष्य-पंक्तींमध्ये कोणतेही संक्षिप्त प्रस्ताव, अपयशी उमेदवार किंवा संरेखित साक्षी-पाठभेद नाहीत. एक-गाभा चाचणी वैवाहिक जोडीदार, प्राणी व उत्पादनांच्या जोड्या, अनुरूप वर्ग आणि रूप II द्वारे जोडणे हे अर्थ कायम ठेवते. प्रत्येक लक्ष्य प्रतिरूप-संबंध ओळखते किंवा असा संबंध घडवते; त्यामुळे कुरआन-अंतर्गत संदर्भ कोणताही तंतोतंत शब्दार्थीय संघर्ष देत नाही.